W Wilamowicach o ginących językach

20/01/2014
Autor: 
Karol

Ginące języki. Kompleksowe modele badań i rewitalizacji – to tytuł konferencji, jaka odbędzie się pomiędzy 11-13 czerwca 2014 roku się w Wilamowicach w Województwie Śląskim. Jest ona organizowana w ramach projektu naukowego pod tym samym tytułem.

Wybór Wilamowic, niewielkiego miasteczka obok Bielska Białej, na miejsce konferencji o ginących językach nie był przypadkowy. W XIII wieku osiedlili się tu emigranci z Fryzji i Flandrii i następnie stworzyli wyizolowaną społeczność używającą do 1945 roku swojego własnego etnolektu – wymysiöeryś – wywodzącego się z języka wysokoniemieckiego. Ocenia się, że do dziś języka wilamowickiego (wymysiöeryś) używa około 70 osób.

Wymysiöeryś jest, obok języków nahuatl (Meksyk), łemkowskiego przedmiotem badań naukowców, którzy przystępując do realizacji projektu Ginące języki. Kompleksowe modele badań i rewitalizacji stawiają sobie za cel wypracowanie sposobu prowadzenia badań nad zagrożonymi językami, a także praktycznego przeciwdziałania ich wymieraniu. Jak zapewniają badacze, „każdy z tych trzech języków reprezentuje inny kontekst kulturowy, doświadczenia historyczne oraz relacje wewnątrz- i międzyetniczne; języki te różnią się także pod względem liczby użytkowników, istniejącej dokumentacji źródłowej, stopnia przebadania oraz problemów społecznych dotykających społeczności, w których przetrwały”. Jednak pomimo tych wszystkich różnic, języki Łemków, Wilamowian oraz Indian Nahua skazane są na wymarcie, jeśli nie zostaną podjęte energiczne kroki w celu zachowania ciągłości ich używania.

W projekcie biorą udział badacze z Uniwersytetu Warszawskiego, we współpracy z Instituto de Docencia e Investigación Etnológica de Zacatecas (IDIEZ) w Meksyku oraz Uniwersytetem Adama Mickiewicza w Poznaniu i Uniwersytetem Pedagogicznym w Krakowie, jak również z udziałem Wired Humanities Project (University of Oregon, Eugene) i Universidad Autonóma de Tlaxcala.

Więcej na temat projektu Ginące języki. Kompleksowe modele badań i rewitalizacji, można przeczytać na jego stronie internetowej.

Kliknij tu, aby obejrzeć ilm dokumentalny nt. języka wilamowickiego zrealizowany przez agencję FotoRzepa.

Kliknij tu, aby zobaczyć program Reporter polski z 13.04.2012 r., w ramach którego wyemitowano reportaż pt. „Tymek z Wilamowic” zrealizowany przez TVP (reportaż zaczyna się w 14:20 minucie programu)