Dwa języki – to naturalne

05/01/2016
Autor: 
Karolina Łukasik

Już niespełna dwuletnie dzieci potrafią trafnie ocenić czy osoba, którą obserwują jest jedno- czy wielojęzyczna. Ale tylko wtedy, gdy same są dwujęzyczne!

W eksperymencie przeprowadzonym przez naukowców z New York University i McGill University w Montrealu wzięły udział dzieci dwudziestomiesięczne z jedno- lub dwujęzycznych rodzin. Badacze pokazywali im scenki,w których bohater poszukiwał uprzednio ukrytych przedmiotów, a dwie inne osoby – w różnych językach – udzielały wskazówek. Dzieci obserwujące scenki wiedziały, gdzie schowane były kule i były w stanie ocenić, czy osoba ich poszukująca zrozumiała instrukcje.

Gdy dzieci obserwowały prezentowane im scenki eksperymentatorzy mierzyli, jak długo dzieci zatrzymywały wzrok na poszczególnych jej elementach. Z wcześniejszych badań wiadomo, że małe dzieci zatrzymują wzrok na dłużej wtedy, gdy widzą coś po raz pierwszy, albo czemuś się dziwią. W ten sposób badano reakcję (zdziwienie) dziecka na zaimprowizowaną sytuację.

Wyniki eksperymentu wskazują, że podczas gdy jednojęzyczne dzieci były wyraźnie zdziwione, że jedna i ta sama osoba może rozumieć dwa języki, dla dwujęzycznych dzieci było to naturalne, również wtedy, gdy bohaterowie scenki mówili językiem, z którym dzieci się wcześniej nie zetknęły.

Zdaniem badaczek, jednojęzyczne dzieci w tym wieku zakładają, że inni ludzie, podobnie jak one, rozumieją wyłącznie jeden język. - Wiedzą, że nie każdy język bedzie dla wszystkich zrozumiały – podsumowuje Athena Vouloumanos z New York University, jedna z autorek badania. – Natomiast ich dwujęzyczni rówieśnicy wiedzą z własnego doświadczenia, że jedna osoba może posługiwac się kilkoma językami - dodaje. Ta wiedza z kolei służy budowaniu relacji z otoczeniem i dalszemu uczeniu się.

Karolina Łukasik

Źródło: Casey E. Pitts, Kristine H. Onishi, Athena Vouloumanos. Who can communicate with whom? Language experience affects infants' evaluation of others as monolingual or multilingual. Cognition, 2015; 134: 185 DOI: 10.1016/j.cognition.2014.10.003

 

Serwis "Wszystko o dwujęzyczności" jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 3.0 Polska. Pewne prawa zastrzeżone na rzecz Uniwersytetu Warszawskiego. Utwór powstał w ramach projektu finansowanego w ramach konkursu „Współpraca z Polonią i Polakami za granicą w 2015 r.“ realizowanego za pośrednictwem MSZ w roku 2015. Zezwala się na dowolne wykorzystanie utworu, pod warunkiem zachowania ww. informacji, w tym informacji o stosowanej licencji, o posiadaczach praw oraz o konkursie „Współpraca z Polonią i Polakami za granicą w 2015 r.”.